Brexit, czyli wyjście Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej, które miało miejsce 31 stycznia 2020 roku, przyniósł ze sobą szereg istotnych skutków gospodarczych. W początkowym okresie po brexicie można było zauważyć spowolnienie wzrostu gospodarczego, które dotknęło wiele sektorów. Według szacunków analityków, PKB Wielkiej Brytanii mogłoby być wyższe o 6-8%, gdyby kraj pozostał w UE. Warto podkreślić, że dodatkowe problemy nasiliła pandemia COVID-19, która wpłynęła na gospodarki na całym świecie, w tym również brytyjską. Mimo to, wyjście z Unii tchnęło nowego ducha w dyskusję na temat siły brytyjskiej waluty – funta, który stracił na wartości w stosunku do głównych walut, notując spadek o około 10% od czasu referendum w 2016 roku.
Następnie, rynki towarowe również odczuły negatywne skutki brexitu. Handel z UE stał się bardziej skomplikowany i kosztowny, co przejawia się w rosnących administracyjnych obciążeniach związanych z inspekcjami oraz kontrolą graniczną. W 2022 roku spadek eksportu żywności do UE wyniósł ponad 15%, a całkowita wymiana handlowa między Wielką Brytanią a UE zmniejszyła się o 20%. Niekorzystne zmiany szczególnie dotknęły sektory rybołówstwa oraz motoryzacji, gdzie firmy musiały redefiniować swoje strategie na rynkach zagranicznych. Te przemiany ujawniły wątpliwości i obawy przedsiębiorców, którzy wcześniej polegali na bliskich relacjach handlowych z Unią.
Spadek zatrudnienia i zmiany w rynku pracy w Wielkiej Brytanii
Jeśli chodzi o rynki pracy w Wielkiej Brytanii, również znacząco wpłynęły one na ogólną kondycję gospodarczą kraju. Po brexicie można zauważyć dramatyczny wzrost liczby wakatów w wielu branżach, szczególnie tam, gdzie tradycyjnie zatrudniani byli obcokrajowcy. Na przykład, blisko 1,5 miliona Brytyjczyków pozostawało bez pracy, podczas gdy w tym samym okresie istniało ponad milion wakatów, które okazały się trudne do obsadzenia. Sektory takie jak hotelarstwo, budownictwo oraz rolnictwo borykały się z problemem braku wykwalifikowanych pracowników z UE, co z kolei prowadziło do wzrostu kosztów pracy. Pracodawcy musieli dostosować się do nowych realiów, co przełożyło się na wzrost presji inflacyjnej oraz oczekiwań płacowych w społeczeństwie.
Podsumowując, skutki brexitu dla gospodarki Wielkiej Brytanii są złożone i wielowarstwowe. Już teraz, po kilku latach, można dostrzec, że negatywne konsekwencje, takie jak spadek PKB, trudności w handlu oraz problemy z zatrudnieniem, znacząco wpływają na kondycję kraju. Zmiany te rysują mało optymistyczną przyszłość dla wielu obywateli, którzy coraz częściej wyrażają żal z powodu podjętej decyzji o wyjściu z Unii Europejskiej. Choć można wskazać pewne pozytywne aspekty związane z niezależnością, dominująca narracja koncentruje się na wyzwaniach, z jakimi boryka się brytyjska gospodarka w nowej rzeczywistości.
| Skutek | Opis |
|---|---|
| Spowolnienie wzrostu gospodarczego | PKB mogłoby być wyższe o 6-8% przy pozostaniu w UE. Dodatkowe problemy spowodowane pandemią COVID-19. |
| Spadek wartości funta | Funt stracił około 10% wartości względem głównych walut od referendum w 2016 roku. |
| Negatywne skutki dla rynków towarowych | Handel z UE stał się bardziej skomplikowany i kosztowny. Spadek eksportu żywności do UE o ponad 15% w 2022 roku. |
| Zmniejszenie wymiany handlowej z UE | Całkowita wymiana handlowa między Wielką Brytanią a UE zmniejszyła się o 20%. |
| Wzrost wakatów | Wzrost liczby wakatów w wielu branżach, blisko 1,5 miliona Brytyjczyków bez pracy, ponad milion wakatów trudnych do obsadzenia. |
| Brak wykwalifikowanych pracowników | Sektory takie jak hotelarstwo, budownictwo i rolnictwo borykały się z problemem braku wykwalifikowanej siły roboczej z UE. |
| Wzrost kosztów pracy | Dostosowanie pracodawców do nowych realiów prowadziło do wzrostu presji inflacyjnej i oczekiwań płacowych. |
Społeczne i polityczne reperkusje brexitu w Wielkiej Brytanii
Brexit, czyli proces opuszczania Unii Europejskiej przez Wielką Brytanię, wywołał poważne reperkusje społeczne oraz polityczne, które znacząco wpłynęły na życie obywateli i polityczny krajobraz kraju. Po referendum z 2016 roku staje się jasne, że temat brexitu głęboko podzielił społeczeństwo brytyjskie. Choć 51,89% Brytyjczyków opowiedziało się za wyjściem z UE, to zaskakujące, że obecnie około 60% społeczeństwa martwi się konsekwencjami tego wyboru. W wcześniejszych sondażach zauważono, że wiele osób, które wtedy głosowały za brexitem, dzisiaj przyznaje, że zmiana ta przyniosła więcej problemów niż oczekiwano, a marzenia o suwerenności okazały się iluzoryczne.
Zmiana w polityce migracyjnej stanowi jeden z najbardziej zauważalnych skutków brexitu. Po tym wydarzeniu napływ pracowników z krajów UE znacząco spadł, co w rezultacie doprowadziło do wyraźnego braku rąk do pracy w branżach takich jak rolnictwo czy hotelarstwo. Przykładowo, dane z 2022 roku wskazują, że na Wyspach brakowało ponad miliona pracowników, a liczba dostępnych wakatów nadal utrzymuje się na wysokim poziomie. Wzrost płac w tych sektorach, chociaż może wydawać się korzystny, rodzi też obawy o przyszłość oraz o poziom inflacji, która w ostatnich latach uległa znacznemu wzrostowi.
Odbicie gospodarcze i trwałe podziały społeczne po brexicie
Mimo wyższych zarobków na rynku pracy, sytuacja gospodarcza Wielkiej Brytanii nie nastraja optymistycznie. Wskaźniki pokazują spadek PKB o 5-6% od momentu brexitu, a raporty dokumentują, że wymiana handlowa z UE zmniejszyła się o 20%. Problemy związane z "twardymi granicami" zniechęcają wielu przedsiębiorców do handlu, co prowadzi do frustracji wśród małych i średnich firm. Chociaż Wielka Brytania stara się nawiązać nowe umowy handlowe, takie jak ta z Australią, to zbliżenie do Europy staje się znacznie trudniejsze i kosztowniejsze.
Co więcej, polityka wewnętrzna Zjednoczonego Królestwa uległa zaostrzeniu, a spory dotyczące brexitu zatarły dawne jedności. Szkoci, którzy w większości opowiedzieli się za pozostaniem w UE, wywołują napięcia i dążenia do przeprowadzenia kolejnego referendum dotyczącego niepodległości. Również w Irlandii Północnej sytuacja nie wygląda najlepiej, a rosnące nastroje separatystyczne w obliczu trudnych relacji między dwiema częściami wyspy tylko potęgują napięcia.
Poniżej przedstawione są główne problemy społeczno-gospodarcze wynikające z brexitu:
- Spadek PKB o 5-6%
- Zmniejszenie wymiany handlowej z UE o 20%
- Brak ponad miliona pracowników w kluczowych sektorach
- Wzrost napięć politycznych w Szkocji i Irlandii Północnej
- Trudności w nawiązywaniu nowych umów handlowych
Ciekawostką jest, że pomimo obaw dotyczących brexitu, niektóre sektory, takie jak technologie informacyjne i cyfrowe usługi, doświadczyły wzrostu, przyciągając inwestycje międzynarodowe i zwiększając zatrudnienie w tych dziedzinach, co kontrastuje z ogólnym spadkiem w innych branżach.
Zagrożenia związane z brexitem dla Irlandii Północnej
Brexit, czyli proces, w którym Wielka Brytania opuszcza Unię Europejską, znacząco wpływa na Irlandię Północną. W dalszej części tekstu przedstawiam najważniejsze zagrożenia związane z tym wydarzeniem, szczególnie dla tej części Zjednoczonego Królestwa.
- Granica irlandzka i bezpieczeństwo - W wyniku Brexitu Ostatnie Porozumienie Wielkopiątkowe, które zakończyło konflikt zbrojny w Irlandii Północnej, staje pod znakiem zapytania. Otwieranie granicy między Irlandią Północną a Irlandią może rodzić problemy, a nowe regulacje celne tylko zaostrzają sytuację. Odbudowa twardej granicy stwarza ryzyko wzrostu napięć i niepokojów społecznych, a niektóre osoby obawiają się nawet powrotu do przemocy. Dlatego zachowanie otwartej granicy odgrywa kluczową rolę w stabilności regionu, a wszelkie zmiany mogą negatywnie oddziaływać na bezpieczeństwo mieszkańców.
- Problemy ekonomiczne - Po Brexicie Irlandia Północna napotyka liczne wyzwania gospodarcze. Spadek wymiany handlowej z UE staje się coraz bardziej odczuwalny, a nowe zasady handlowe generują dodatkowe koszty dla lokalnych przedsiębiorstw. Możliwe są też trudności z dostępnością towarów, co w konsekwencji prowadzi do wyższych cen i ograniczonej różnorodności produktów w sklepach. Przemiany te szczególnie dotykają małe i średnie przedsiębiorstwa, które wcześniej korzystały z bezcłowego handlu z UE.
- Podziały społeczne - Brexit nasilił już istniejące podziały między społecznościami protestanckimi i katolickimi w Irlandii Północnej. Ruchy lojalistyczne, które opowiadają się za pozostaniem w Zjednoczonym Królestwie, mogą być mocno zaniepokojone wszelkimi oznakami zbliżenia do Irlandii. Natomiast nacjonaliści dostrzegają w Brexicie szansę na realizację dążeń do zjednoczenia z Republiką Irlandii. Tego rodzaju napięcia mogą prowadzić do gwałtownych konfliktów oraz zamieszek.
- Problemy z migracją - Nowa polityka migracyjna wprowadzona po Brexicie znacząco wpłynie na sytuację imigrantów w Irlandii Północnej, w tym Polaków, którzy stanowili istotną część lokalnej społeczności. Wprowadzone zasady ograniczą możliwość przyjazdu nowych imigrantów, co odbije się na różnych branżach wcześniej polegających na pracy cudzoziemców. W efekcie może rozwijać się niedobór pracowników w kluczowych sektorach, takich jak budownictwo czy horeca.
Przyszłość relacji UE-Wielka Brytania po brexicie
Relacje między Wielką Brytanią a Unią Europejską po brexicie stanowią temat, który nieprzerwanie budzi wiele emocji oraz kontrowersji. Po opadnięciu pierwszych emocji związanych z wyjściem Zjednoczonego Królestwa z Unii, sytuacja systematycznie stabilizuje się; niemniej jednak, nie brak problemów, z którymi trzeba się zmierzyć. Jak wynika z licznych badań, niemal 60% Brytyjczyków uważa, iż decyzja o brexicie okazała się błędna. Jednocześnie, aż 75% z nich pragnie utrzymywać bliskie relacje z UE. Coraz większa liczba osób dostrzega, że oddalenie się od Unii nie przyniosło oczekiwanych korzyści; w rzeczywistości negatywnie wpłynęło to na gospodarkę oraz codzienne życie obywateli.
Wzrost niezadowolenia społecznego w Wielkiej Brytanii
Ostatnie lata ukazują, że Brexit nie spełnił obietnic dotyczących uzyskania niezależności. Wzrost rozczarowania wśród Brytyjczyków staje się coraz bardziej widoczny, co potwierdzają także liczby. Z danych wynika, że PKB Wielkiej Brytanii mogłoby teraz być wyższe o około 6-8%, gdyby kraj nie opuścił Unii. Współczesne realia ukazują ogromny wpływ, jaki miała utrata dostępu do unijnego rynku. Eksport w niektórych sektorach, takich jak rybołówstwo oraz przemysł motoryzacyjny, zmniejszył się w ciągu ostatnich dwóch lat o więcej niż 15%. Wzrost kosztów handlu oraz dodatkowe kontrole na granicach przyczyniły się do chaosu oraz niepewności na rynku.
Oczywiście, to nie tylko wskaźniki gospodarcze mają istotne znaczenie. Zmiany w przepisach dotyczących pracy oraz migracji wprowadziły dodatkowe komplikacje. Obywatele UE utracili automatyczne prawo do życia oraz pracy w Wielkiej Brytanii, co negatywnie wpłynęło na wiele branż zasilanych przez imigrantów. Co więcej, zmiany w polityce migracyjnej doprowadziły do braku pracowników w sektorach, które wcześniej polegały na taniej sile roboczej, co z kolei tylko potęgowało frustrację społeczną.
Na horyzoncie jednak pojawiają się pewne oznaki nadziei. Wiele sygnałów sugeruje, że Wielka Brytania mogłaby poszukiwać sposobów na nawiązanie bliższej współpracy z UE w różnych dziedzinach, począwszy od handlu, a skończywszy na kwestiach bezpieczeństwa. Warto jednak pamiętać, że przywrócenie dawnych relacji nie będzie zadaniem prostym. Różnice polityczne między rządem brytyjskim a instytucjami unijnymi wciąż pozostają wyraźne, a każda inicjatywa współpracy może napotkać liczne przeszkody. Kluczowe wydaje się zrozumienie, że zarówno Wielka Brytania, jak i UE mogą z tego skorzystać, lecz droga do tego celu wciąż pozostaje długa i kręta.
Ciekawostką jest, że po brexicie liczba brytyjskich firm rejestrujących się w Europie wzrosła o 60%, co sugeruje, że wiele przedsiębiorstw stara się zachować dostęp do wspólnego rynku, dostosowując swoją działalność do nowej rzeczywistości.
Źródła:
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Brexit
- https://www.walutomat.pl/poradnik/skutki-brexitu-czyli-mija-4-lata-od-kiedy-wielka-brytania-wyszla-z-ue/
- https://oko.press/wielka-brytania-10-lat-po-brexicie
- https://www.newsweek.pl/opinie/dlaczego-wielka-brytania-nie-potrafi-wyjsc-z-unii-europejskiej/rzt1b1m
- https://www.europarl.europa.eu/topics/pl/article/20201203STO93023/co-nowe-stosunki-ue-wielka-brytania-oznaczaja-dla-ciebie
- https://www.gov.pl/web/finanse/brexit-1-lutego-rozpoczyna-sie-okres-przejsciowy-miedzy-wielka-brytania-a-ue
- https://commission.europa.eu/strategy-and-policy/relations-united-kingdom/eu-uk-withdrawal-agreement_pl
- https://www.rp.pl/polityka/art1474751-karol-karski-jedyne-co-wychodzi-tuskowi-to-wielka-brytania-z-unii-europejskiej
- https://www.wetgiw.gov.pl/handel-eksport-import/brexit---wazne-informacje/printpage
- http://www.irjournal.pl/Wielka-Brytania-na-kolanach-wchodzila-do-Wspolnot-Europejskich-Z-Unii-Europejskiej,137343,0,1.html
FAQ - Najczęstsze pytania i odpowiedzi
Jakie były główne skutki gospodarcze brexitu dla Wielkiej Brytanii?Brexit przyniósł spowolnienie wzrostu gospodarczego, szacuje się, że PKB mogłoby być wyższe o 6-8% przy pozostaniu w UE, a także spadek wartości funta o około 10%. Ponadto handel z UE stał się bardziej skomplikowany i kosztowny, co doprowadziło do zmniejszenia wymiany handlowej oraz spadku eksportu żywności do UE o ponad 15% w 2022 roku.
Jak brexit wpłynął na rynek pracy w Wielkiej Brytanii?Po brexicie zaobserwowano dramatyczny wzrost liczby wakatów, zwłaszcza w branżach, gdzie zatrudniani byli obcokrajowcy, takich jak hotelarstwo, budownictwo czy rolnictwo. Mimo że blisko 1,5 miliona Brytyjczyków pozostawało bez pracy, ponad milion wakatów okazało się trudnych do obsadzenia.
Co sądzą Brytyjczycy o brexicie w 2026 roku?Obecnie około 60% Brytyjczyków uważa, że decyzja o brexicie była błędna, a także około 75% społeczeństwa pragnie utrzymywania bliskich relacji z UE. Wiele osób, które głosowały za brexitem, obecnie przyznaje, że zmiana ta przyniosła więcej problemów niż oczekiwano.
Jakie są zagrożenia dla Irlandii Północnej wynikające z brexitu?Brexit stwarza zagrożenia dla Irlandii Północnej, w tym problemy dotyczące bezpieczeństwa związane z granicą irlandzką, a także gospodarcze wyzwania, takie jak spadek wymiany handlowej oraz brak dostępności towarów. Nasilają się również podziały społeczne między społecznościami protestanckimi a katolickimi, co może prowadzić do wzrostu napięć i konfliktów.
Jakie nadzieje na przyszłość widzi się w relacjach między Wielką Brytanią a UE?Mimo trudności, pojawiają się oznaki, że Wielka Brytania mogłaby poszukiwać sposobów na nawiązanie bliższej współpracy z UE w różnych dziedzinach, takich jak handel i bezpieczeństwo. Jednak przywrócenie dawnych relacji może napotkać liczne przeszkody związane z różnicami politycznymi między rządem brytyjskim a instytucjami unijnymi.
